វាយនភាពនៃគំនិត និងជម្រៅនៃសេចក្ដីរីករាយ កំហឹង ទុក្ខព្រួយ និងភាពសប្បាយ

★អំពីវាយនភាពនៃគំនិត

តើអ្នកអាចយល់ទេថា គំនិតមាន “វាយនភាពខុសៗគ្នា”? សូមបិទភ្នែកមួយភ្លែត ហើយស្រមៃមើល។

មែនហើយ ត្រឹមត្រូវ។ ខ្ញុំទើបតែមានអារម្មណ៍ថាអ្នកគិតថា “តើគាត់កំពុងនិយាយអំពីភាពខុសគ្នារវាងកម្ម និងភាពទិព្វឬ?” ហើយនោះពិតជាចម្លើយត្រឹមត្រូវមែន។

“វាយនភាពនៃគំនិត” អាចបែងចែកជាទូទៅជាពីរប្រភេទ៖ គំនិតសើម និងជោក ហើយគំនិតស្ងួត រលោង និងហូរ។

★ជម្រៅនៃសេចក្ដីរីករាយ កំហឹង ទុក្ខព្រួយ និងភាពសប្បាយ

បន្ទាប់មក នេះគឺជាសំណួរបន្ទាប់។ នៅក្នុងភាសារបស់អ្នក មានឃ្លា “សេចក្ដីរីករាយ កំហឹង ទុក្ខព្រួយ និងភាពសប្បាយ” មែនទេ? តើអ្នកអាចយល់ទេថា “សេចក្ដីរីករាយ កំហឹង ទុក្ខព្រួយ និងភាពសប្បាយ” មានជម្រៅនៃវិមាត្រ?

អ្នកមិនយល់ទេ?

មិនអីទេ អញ្ចឹង ចាំមើល តើខ្ញុំអាចនិយាយវាដោយរបៀបណាដើម្បីឲ្យវាយល់បាន?

“សេចក្ដីរីករាយ” នៃ “សេចក្ដីរីករាយ កំហឹង ទុក្ខព្រួយ និងភាពសប្បាយ” ត្រូវបានបែងចែកជាទូទៅជា សេចក្ដីរីករាយដែលឈរលើគំនិតជាប់ស្អិតនឹងរាងកាយ ដែលមើលខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃថាដាច់ពីគ្នា និងសេចក្ដីរីករាយដែលកើតចេញពីជីវិត ដែលជីវិតផ្ទាល់កំពុងរីករាយ។ តើអ្នកយល់ទេ?

មែនហើយ ហើយដូចគ្នាដែរ ពាក្យ “កំហឹង” ក៏មានជម្រៅដែរ។ មានកំហឹងនៅកម្រិតនៃគំនិតដែលកើតចេញពីអារម្មណ៍ ដែលជឿថារាងកាយគឺជាខ្លួនឯង ហើយមានការស្ដីបន្ទោសនៃសេចក្ដីស្រឡាញ់ ដែលជីវិតផ្ទាល់ស្ដីបន្ទោស។ (នៅក្នុងភាសាជប៉ុន “ស៊ិការិ” (ការស្ដីបន្ទោស) ក៏ជា “ហ៊ិការិ” (ពន្លឺ) ដែរ។)

ប្រសិនបើអ្នកមើលវាតាមរបៀបនេះ អ្នកនឹងចាប់ផ្ដើមមើលឃើញថា “ទុក្ខព្រួយ” និង “ភាពសប្បាយ” នៃ “សេចក្ដីរីករាយ កំហឹង ទុក្ខព្រួយ និងភាពសប្បាយ” ក៏មានជម្រៅដែរ។

ឧទាហរណ៍ នៅក្នុង “ទុក្ខព្រួយ” មានគំនិតដែលសោកសៅខណៈដែលជាប់ស្អិតនឹងរាងកាយ ហើយក៏មានគំនិតដែលមានអារម្មណ៍ទុក្ខព្រួយដោយការអាណិតអាសូរ ពីស្មារតីដែលជ្រៅជាងបន្តិច។ ហើយប្រសិនបើអ្នកមើលកាន់តែជ្រៅថែមទៀត ក៏មាន “ទុក្ខព្រួយ” នៃសេចក្ដីមេត្តាករុណាដ៏ទន់ភ្លន់ ដែលជីវិតផ្ទាល់សម្លឹងមើលពិភពរូបកាយដោយទុក្ខព្រួយប្រកបដោយសេចក្ដីស្រឡាញ់។

ប្រសិនបើអ្នកមើលតែមែក និងស្លឹកលើផ្ទៃនៃពាក្យ “ទុក្ខព្រួយ” អ្នកនឹងមិនដែលស្រមៃថាវាមានជម្រៅបែបនេះទេ។ ប៉ុន្តែនៅពេលដែលស្មារតីរបស់អ្នកឈរនៅក្នុងជំហរនៃ “ពន្លឺនៃជីវិត” អ្នកចាប់ផ្ដើមយល់រឿងបែបនេះ។

ហើយនៅក្នុងចុងក្រោយនៃ “សេចក្ដីរីករាយ កំហឹង ទុក្ខព្រួយ និងភាពសប្បាយ” គឺ “ភាពសប្បាយ” មាន “ភាពសប្បាយ” ដែលខ្លួនអ្នកផ្ទាល់រីករាយ ឬគិតថាអ្វីមួយសប្បាយ ដោយគំនិតដែលមើលខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃថាដាច់ពីគ្នា ហើយក៏មាន “ភាពសប្បាយ” ដែលជីវិតផ្ទាល់កំពុងរីករាយដែរ។

★នៅពេលដែលអ្នកអាចបែងចែកជីវិតពីកម្ម

តាមរបៀបនេះ នៅពេលដែលអ្នកយល់ពីជម្រៅនៃសេចក្ដីរីករាយ កំហឹង ទុក្ខព្រួយ និងភាពសប្បាយ វាកាន់តែងាយស្រួលក្នុងការបែងចែក និងញែករវាងដួងចិត្តពិតរបស់មនុស្ស ដែលជាស្មារតីនៃជីវិត និងគំនិតដែលបានភ្លេចខ្លឹមសាររបស់ខ្លួន ដែលជាគំនិតខាងកម្ម។ នៅពេលដែលរឿងនោះកើតឡើង ការរស់នៅក្លាយជាងាយស្រួលខ្លាំងណាស់។ កន្លែងដែលអ្នកធ្លាប់តែងតែជាប់គាំងលើពាក្យសម្ដី និងទង្វើរបស់នរណាម្នាក់ ហើយធ្វើតែការវិនិច្ឆ័យរិះគន់ និងបន្ទោស មុនពេលអ្នកដឹងខ្លួន អ្នកលែងយកចិត្តទុកដាក់លើរឿងនីមួយៗ ហើយអ្នកលែងជាប់ដោយពួកវាទៀតហើយ។

ដូច្នេះ នៅទីនេះខ្ញុំត្រឡប់មកវិញនូវ “វាយនភាពនៃគំនិត” ដែលខ្ញុំបានសួរអ្នកនៅដើមដំបូង។ ល្អណាស់ក្នុងការតែងតែសង្កេតមើលថាតើគំនិតរបស់អ្នកសើម ឬរលោង ហើយប្រុងប្រយ័ត្នឲ្យអារម្មណ៍រលោង និងហូរនោះតែងតែបន្ត។

★របៀបរក្សាគំនិតរបស់អ្នកឲ្យរលោង និងហូរ

វិធីសាស្ត្រដ៏សាមញ្ញបំផុតសម្រាប់រឿងនោះ ដែលនរណាក៏អាចធ្វើបានយ៉ាងងាយស្រួល គឺនេះ៖ នៅពេលដែលអ្នកគិតថា “អូ៎ ខ្ញុំមានអារម្មណ៍សើម” ចូរគ្រប់គ្រងការដកដង្ហើមរបស់អ្នក ដើម្បីឲ្យអ្នកដកដង្ហើមចូល និងចេញ លឿនជាងល្បឿនដកដង្ហើមធម្មតាដែលមិនដឹងខ្លួនរបស់អ្នក ប្រហែលពីប្រាំ ទៅប្រាំពីរដង។

នៅពេលដែលអ្នកធ្វើដូច្នេះ “វាយនភាពនៃគំនិត” ដែលសើមរបស់អ្នក ត្រឡប់ទៅជាអារម្មណ៍រលោងវិញយ៉ាងឆាប់រហ័ស អ្នកឈប់រិះគន់ ឬបន្ទោសខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃ ហើយអ្នកលែងធ្វើឲ្យ “មេឃនៃចិត្តរបស់អ្នក” ស្រអាប់ទៀតហើយ។

នេះគឺជាការអនុវត្តប្រចាំថ្ងៃ។ ដរាបណាអ្នកនៅតែបន្តធ្វើការអនុវត្តម្ដងហើយម្ដងទៀតដោយមិនចេះនឿយហត់ពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ ពេលវេលាដែលអ្នកអាចចំណាយក្នុងគំនិត និងស្មារតីដែលរលោង និងហូរ នឹងកាន់តែវែង ដូច្នេះសូមសាកល្បងមើល។ អ្នកនឹងភ្ញាក់ផ្អើលពីរបៀបដែលអ្នកផ្លាស់ប្ដូរ។